Wat je moet weten als het niet zo 'klikt'.

We kennen het allemaal; je voert een gesprek met iemand maar het 'klikt' niet. Het is net alsof je met veel moeite de communicatie op gang moeten houden en je je enorm moet concentreren om het gesprek boeiend te houden. De chemie blijft uit.

Het tegenovergestelde kennen we ook: binnen no time heb je een gezellig gesprek en kun je samen de leukste verhalen uitwisselen en ideeën bedenken. Brainstormen samen is een eitje. Het gáát ergens over en je neemt je samen voor elkaar nog eens te ontmoeten omdat het zo zinvol en inspirerend was.

Hoewel we het ons niet bewust zijn speelt in deze situaties meestal één heel belangrijk aspect een rol: het tempo. Het ritme van de communicatie. Hoewel we aannemen dat veel meer aspecten een rol spelen, zoals intelligentie, waarden en overtuigingen, overeenkomsten in vakgebied of uiterlijke aantrekkingskracht, is tempo de meest bepalende factor in het gesprek. Wanneer de taal die auditief binnenkomt matcht met het tempo van onze innerlijke taal geeft dit onmiddellijk effect op het emotionele deel in onze hersenen, zoals onderzocht is door neurowetenschapper Thalia Wheatley, op wiens website je publicaties kunt lezen over hoe ons brein reageert op muziek en de relatie met stem, spraak en communicatie in verschillende opzichten. Zoals ritme in muziek invloed heeft op onze emoties, zo heeft ook ritme in je spraak dat ook.

Een gemiste kans

Een voorbeeld dat ik ook in mijn boek 'Vijftig tinten hees' overtuigen en beïnvloeden met je stem' aanhaal is het moment waarop ik getuige was van toenemende irritatie tijdens een telefoongesprek tussen een razendsnel sprekende callcentermedewerkster en een zeventigplusser. De oudere man kon haar wel horen (hier was geen sprake van een gehoorprobleem) maar hij kon haar tempo niet bijbenen. Beiden raakten geirriteerd en het gesprek werd beëindigd met onbevredigend resultaat. Had de medewerkster in kwestie langzamer haar boodschap herhaald en beter afgestemd op haar luisteraar dan was het anders verlopen.

Een nieuwe kans

Het mooie hiervan is; als je weet dat dat effect zo groot is, maak er dan gebruik van als je merkt dat het gesprek niet zo lekker loopt. Kijk eens naar de bewegingen van je gesprekspartner; beweegt iemand langzaam, rustig, is het spreektempo rustig? Wordt er tijd genomen voor de ademhaling? Dan weet je dat je je eigen tempo daarop aan kunt passen, zodat jouw tempo matcht met dat van de ander.

Of; beweegt de ander sneller dan jij, volgen woorden elkaar sneller op? Dan wordt het tijd om een tandje te schakelen en te proberen het tempo wat meer bij te benen. Alhoewel dat laatste geval absoluut moeilijker is dan het eerste; een sneller spreker kan makkelijker vertragen dan een trage spreker versnellen. Dat heeft met motoriek en planning te maken. Oefening baart kunst!

Een open deur?

Natuurlijk. Niets nieuws onder de zon. Maar hoe is jouw eigen 'natuurlijke' tempo dan? Hoe vlot spreek jij? Ben je je daar bewust van? Oefen dan eens een tempo dat niet past bij jouw natuurlijke tempo. Kijk eens hoe je kunt vertragen of iets kunt versnellen. Dan zul je merken dat je plots in de war raakt; je bent op metaniveau naar jezelf aan het luisteren, raakt eerder uit je concentratie. Hoe moet je vertragen, versnellen? En wat gebeurt er dan met je articulatie? Struikel je? Of kunnen jouw mondmotorische vaardigheden dat wel bijbenen?

Oefen eens daar waar het niet zo klikt.

Bij voorkeur met iemand met wie je meestal niet zo'n 'klik' hebt. Is jullie tempo verschillend? Heeft het effect op het gesprek? Krijg je andere signalen terug van de ander dan voorheen? Ik ben benieuwd, laat het me weten!

Klik. Ik heb je.